Taş Değirmenin 40 Yıllık Hikâyesi: Bu Miras Babadan Oğula Yaşıyor

Malatya’nın Yeşilyurt ilçesine bağlı Yeşiltepe Mahallesi’nde yaklaşık 40 yıl önce kurulan taş değirmen, gelişen teknoloji ve modern üretim sistemlerine rağmen geleneksel yöntemlerle çalışmaya devam ediyor. Babasından devraldığı mesleği yıllardır sürdüren Murat Bora, taş değirmeni yalnızca bir iş yeri olarak değil, çocukluğunun ve ailesinin hatıralarını taşıyan bir miras olarak yaşatıyor.

Geçmişte mahallelerin ve köylerin vazgeçilmez noktalarından biri olan taş değirmenler, teknolojinin gelişmesiyle birlikte yerini modern değirmen sistemlerine bıraktı. Bir zamanlar buğdayını, bulgurunu ve diğer ürünlerini öğütmek isteyen vatandaşların uğrak noktası olan taş değirmenlerin sayısı her geçen gün azalırken, Yeşiltepe Mahallesi’ndeki 40 yıllık değirmen geçmişten günümüze uzanan nadir örneklerden biri olarak varlığını sürdürüyor.

Çocukluğu değirmende geçti

Babasının yanında büyüyen Murat Bora, değirmencilik mesleğini de çocukluk yıllarında öğrendiğini belirterek, baba mesleğini sürdürmenin kendisi için ayrı bir anlam taşıdığını ifade etti.

Bora, değirmenin babası tarafından işletildiğini belirterek, “Babam burayı çalıştırıyordu. Çocukluğum burada, babamın yanında geçti. Böylece taş değirmen mesleğini öğrendim. Babamdan kalan bu mirası devam ettiriyorum” dedi.

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte geleneksel taş değirmenciliğinin giderek ortadan kalktığını anlatan Bora, eski yöntemlerin yerini daha modern sistemlerin aldığını söyledi.

“Taş değirmenlerin artık son dönemlerini yaşıyoruz”

Yaklaşık 1970’li yıllarda kurulan değirmenin artık taş değirmenciliğinin son örneklerinden biri olduğunu ifade eden Bora, şöyle konuştu:

“1970’li yıllarda bu değirmen kurulmuş, taş değirmeni olarak geçiyor. Zaten şu anda taş değirmeninin son dönemlerini yaşıyoruz. Bundan sonrası yok gibi. Yeni sistemler, yeni ve modern değirmenler yapıldı. Teknolojide çarpma usulü çıktı. Demirle vurdurarak öğütme sistemi geldi. Taşla ezme yöntemi artık kullanılmıyor. Sadece bulgur çekilirken taş kullanılıyor.”

Geleneksel değirmenciliğin zaman içerisinde büyük ölçüde kaybolduğunu dile getiren Bora, buna rağmen babasından kalan değirmeni yaşatmaya kararlı olduğunu söyledi.

“Babadan kaldığı için devam ediyorum”

Taş değirmenlerin artık eski dönemlerdeki gibi kullanılmadığını belirten Bora, “Bu eski sistemler artık kalmadı. Ama ben babamdan kaldığı için devam ediyorum. Hem mesleği hem de bu değirmenin geçmişini yaşatmaya çalışıyorum” ifadelerini kullandı.

Değirmende bulgur, un ve dövme gibi ürünlerin hazırlandığını belirten Bora, müşterilerin ürünlerden memnun olduğunu da ifade etti.

“İnsanlar artık kendi buğdayını kaynatamıyor”

Günümüzde vatandaşların özellikle apartman yaşamı nedeniyle geçmişte olduğu gibi kendi buğdayını kaynatıp değirmene getiremediğini anlatan Bora, bu nedenle üretimin büyük ölçüde satış odaklı devam ettiğini söyledi.

Bora, “Bulgur, un ve dövme satıyoruz. Bizi tercih eden müşterilerimiz ürünlerimizden gayet memnun. Şu anda çekim işi maalesef büyük ölçüde bitti. İnsanlar artık buğdayını kaynatamıyor. Apartman hayatı nedeniyle bunu yapmak zorlaştı. Genellikle satış üzerine çalışıyoruz. Biz kendimiz kaynattığımız buğdayları getirip burada çekiyor ve halkımıza sunuyoruz” dedi.

Bir meslekten daha fazlası: Geçmişin hatırası

Murat Bora için 40 yıllık taş değirmen, yalnızca öğütme işleminin yapıldığı bir iş yeri değil; babasından kalan, çocukluğunun geçtiği ve yıllar boyunca ailesinin emeğini taşıyan bir hatıra niteliğinde.

Modern sistemlerin yaygınlaşmasıyla taş değirmenciliğin artık tükenme noktasına geldiğini belirten Bora, “Taş değirmeni artık çok fazla kalmadı. Bunun dışında şehirlerde de değirmencilik sektörü maalesef tükenmek üzere” diyerek geleneksel mesleğin geleceğine dikkat çekti.

Yeşiltepe Mahallesi’ndeki 40 yıllık taş değirmen, bugün her ne kadar geçmişteki yoğunluğunda çalışmasa da taşların arasında hâlâ bir dönemin izlerini taşıyor. Murat Bora ise babasından devraldığı bu mirası, teknolojinin hızla değiştirdiği dünyada geleneksel yöntemlerle yaşatmaya devam ediyor. Değirmenin taşları döndükçe yalnızca buğday değil, bir ailenin emeği, bir mesleğin hatırası ve geçmişin nostaljisi de yeniden hayat buluyor.

Bizlere zaman ayırıp baba mirası olan bu değirmenin hikâyesini anlatma fırsatı verdiğiniz için "44 Malatya Haber" ekibine teşekkür ediyorum. Emeğiniz için şükranlarımı sunuyorum.